maandag 9 juli 2018

Nijntje – Utrechts konijntje

Wie is er eigenlijk niet opgegroeid met nijntje? Het schattige witte konjintje van de Familie Pluis heeft vele harten in Nederland en ver daarbuiten veroverd. Over de grens heet nijntje vooral miffy, omdat het Nederlandse nijntje niet door iedereen uitgesproken kan worden. Als Utrechts meisje en schrijfster heeft nijntje een extra speciaal plekje in mijn hart. Daarom vandaag een artikel over een van de beroemdste konijntjes ter wereld: nijntje, een Utrechts konijntje.
(foto’s: Berry de Nijs/Writing Berries)

Dick Bruna

Maar eerst wil ik meer vertellen over de geestelijk vader van het schattige konijntje en haar vrienden en familie: Dick Bruna (1927-2017). Hij woonde en werkte bijna zijn hele leven in Utrecht – waar hij ook werd geboren. Als zoon van een uitgever (A.W. Bruna & Zoon) had hij altijd al een liefde voor ontwerpen, illustreren en boeken. Hij wilde zelf geen uitgever worden, maar werkte wel jarenlang bij de uitgeverij om boekomslagen te tekenen. Hij maakte vooral boekomslagen, posters en affiches voor de Zwarte Beertjes boekenserie. Tot aan 2011 blijft Dick Bruna zelf actief en fietste hij iedere dag naar zijn atelier in Utrecht. Overigens noemde Dick zich na zijn 80ste verjaardag liever de opa van nijntje.

Eenvoud

Waarom is alles van Dick Bruna zo populair? Een goede vraag, waar een simpel antwoord op te geven is: het is herkenbaar. Zijn tekeningen zijn eenvoudig en spreken boekdelen. Leren lezen of voorwerpen benoemen is met behulp van de eenvoudige tekeningen van Dick Bruna heel gemakkelijk. Iedereen herkent zijn appel als een appel, een pinguïn als een pinguïn en een huis als een huis. Simpel, eenvoudig, doeltreffend en zeer geliefd – over de hele wereld. Om de wereld om je heen zo te vangen in kleine tekeningen is fantastisch. Misschien gebruikte hij daarom in zijn boekjes ook wel liever allemaal kleine letters, zonder hoofdletters.


nijntje museum - Utrecht

Nijntje Pluis

Kleine nijn is geboren in 1955, toen vloeide dit schattige konijntje voor het eerst uit het potlood van Dick Bruna. Toch zat het konijntje al langer in zijn hoofd, want hij vertelde tijdens een vakantie in Egmond aan Zee aan zijn oudste zoon Sierk verhaaltjes over een wit konijntje dat rondhuppelde in de tuin van het vakantiehuis. Eerst heeft de kleine nijn een paar – zoals Dick Bruna zelfs zei – lompe, slappe oren, maar door de jaren heen verandert haar uiterlijk naar een klein peuter/kleuterkonijn met bolle wangetjes, rechte oortjes en een eigenwijs gezichtje. Al had ze dat gezichtje in 1955 ook al.

Lief klein konijntje

Nijntje is lief, nieuwsgierig aangelegd en ze gaat graag met haar vriendjes op onderzoek uit. Ook beleefd ze kleine avonturen die voor kleine kinderen als heel groot worden ervaren. Leren fietsen bijvoorbeeld, koekjes bakken met oma en op vakantie gaan. De thema’s zijn heel herkenbaar. Dat geldt overigens ook voor al het andere werk van Dick Bruna, want daardoor is zijn werk nu nog steeds bij kinderen zeer in trek. En bij volwassenen. Want zeg nu zelf, nijntje is een lief, klein konijntje.


nijntje pleintje - Utrecht

Nijntje in Utrecht

Dat de stad Utrecht van Dick Bruna en nijntje houdt is overduidelijk. In de fietsstraten bij het Lepelenburg hangt een een Dick Bruna jongetje op de fiets. Zo ziet iedereen dat het een straat is voor fietsers. Tussen de Bijenkorf en het Vredenburg steek je over met nijntje. Is ze rood dan wacht je totdat er een groen, wandelend nijntje verschijnt. En er is een echt nijntje pleintje, bij de Weerdsingel aan het einde van de Oude Gracht. Het bronzen nijntje beeldje dat op dit pleintje te vinden is, is door Dick zijn zoon Marc ontworpen. Verder kun je op bezoek bij nijntje in het nijntje museum (voorheen het Dick Bruna Huis) tegenover het Centraal Museum. In het Centraal Museum zelf is op zolder het atelier van Dick Bruna te bezoeken.

En buiten Utrecht

Overigens worden de tekeningen van Dick Bruna op veel plekken gebruikt in Nederland. Zo zien we de tekeningen ook als herkenningspunten terug op Nederlandse stranden. In Amsterdam is er een echte nijntje-winkel. In Delft kocht ik ooit een Delftsblauw nijntje en in de Keukenhof heeft ze een eigen huisje met tuintje (en winkeltje). Want zeg nu zelf, nijntje is dan wel een Utrechts konijntje, maar heel Nederland houdt van haar - en van Dick Bruna.


nijntje winkel Keukenhof & nijntje op het strand

Gebruikte bronnen:
Nijntje.nl
Nijntjemuseum.nl
Centraalmuseum.nl

Geen opmerkingen:

Een reactie posten

Bedankt voor je reactie! Reacties worden altijd eerst beoordeeld voordat ze worden geplaatst. Het kan dus even duren voordat je je reactie hier terugziet. Omdat ik graag een persoonlijk antwoord geef op reacties worden anonieme reacties op artikelen niet geplaatst.