vrijdag 7 augustus 2026

Uitgelicht Fiep Westendorp

Tot en met 13 september 2026 geniet je in het Rijksmuseum in Amsterdam van de tentoonstelling Fiep Westendorp. Hier geniet je van 150 tekeningen die Fiep in haar leven gemaakt heeft met in de hoofdrollen Jip & Janneke, Pim & Pom, Otje, Floddertje, Pluk van de Petteflet en nog veel meer bekende karakters. De tekeningen nemen je mee in de wereld van de illustrator. Je ontdekt er schetsen, verbeteringen op tekeningen (moet je wel goed met je neus dicht bij de lijstjes komen) en hoe men vroeger de covers van boeken ontwierp. Zelfs de evolutie van Jip en Janneke is duidelijk zichtbaar. Uiteraard nam ik als liefhebber een kijkje bij deze tentoonstelling in de fotogalerij en leerde zo nog meer over Fiep! En die kennis wil ik graag voorzien van foto’s van de tentoonstelling, met je delen. (foto’s: Berry de Nijs/Writing Berries)

Liefde voor tekenen

Fiep werd geboren in Zaltbommel op 17 december 1916 onder de naam Sophia Maria Westendorp. Haar bijnaam was Fiep en dat is eigenlijk altijd zo gebleven. Van kinds af aan wist ze dat ze wilde tekenen en illustreren. Iets wat haar ouders stimuleerden, want ze mocht, als een van de weinige meisjes in die tijd, na de HBS naar de kunstacademie in Rotterdam. In die tijd woonde ze bij haar tante in Lekkerkerk en kreeg zelfs al een opdracht voor een wandversiering voor de Raadszaal in het gemeentehuis. En in 1937 verzorgde ze als eerste tekenopdracht de illustraties voor de VVV brochure over Zaltbommel.

Carrière start

Tijdens de Tweede Wereldoorlog moest ze haar studie onderbreken, maar ze ging wel door met het maken van illustraties voor bladen en dergelijke. Maar… ze vervalste ook documenten voor vluchtelingen tijdens de oorlog en gedetailleerde kaarten van de Maasoever voor de geallieerden. Na de oorlog verhuisde Fiep van Zaltbommel naar Amsterdam en ging daar (dankzij andere schrijvers) aan de slag voor Vrij Nederland en Het Parool. In die tijd was het veel te duur om bij alle artikelen foto’s te plaatsen of om kleurendruk te gebruiken, daarom waren tekeningen veel handiger en fijner. Alles in zwart/wit natuurlijk. Zo zijn ook de silhouetfiguren van Jip en Janneke ontstaan; hun eerste verhaaltjes verschenen namelijk in de krant. Na de verhalen van deze buurkindjes, kwamen Pim en Pom in de krant te staan en wederom tekende Fiep hierbij de leukste plaatjes. Fiep kreeg nooit een gouden of zilveren griffel voor haar illustraties, maar ze ontving wel een Oeuvre penseel in 1997 voor al haar werk. Deze prijs is speciaal voor haar in het leven geroepen. Op 3 februari 2004 stierf Fiep, maar haar nalatenschap is groot! Al haar werk is ondergebracht in een stichting en vanuit die stichting kunnen jonge illustratoren voorzien worden van een beurs om hun werk te kunnen gaan uitoefenen of om meer te kunnen leren.


Herkenbare stijl

Fiep heeft een heel herkenbare stijl. Ik weet zeker dat je haar hand herkent ook al heb je Floddertje, Otje of Pim en Pom nog nooit (zelf of voor)gelezen. De karakters zijn altijd komisch, met wipneusjes en lekker warrig haar (dit had ze zelf ook, dat haar). Ook haar dierenfiguren hebben een herkenbare stijl, iedereen weet wie Takkie, Siepie, Pim en Pom zijn en dat ze door Fiep zijn getekend. Het maakt niet uit voor wie ze tekende, haar werk herken je uit duizenden. Of het nu voor Het Parool, Annie M.G. Schmidt (onder meer Jip en Janneke), Mies Bouhuys (Pim en Pom) of Han G. Hoekstra (diverse Gouden Boekjes), is.


Over de tentoonstelling

De tentoonstelling over Fiep in de Fotogalerij van het museum neemt je in vogelvlucht mee door het leven en werk van deze legendarische illustrator. Het begint bij haar jeugd en de eerste schetsen van mensen die wat meer realistisch zijn, maar dan toch een beetje gekke houdingen hebben. Fiep haar humor komt al snel in de tekeningen naar voren. Je gaat langzaam naar haar illustraties die ze maakte voor de vrouwenpagina van de krant en dan via Jip en Janneke naar alle vriendjes die ze heeft getekend. Daarna vervolg je je weg langs de moderne Jip en Janneke tekeningen en eindig je bij Pim en Pom. Het enige nadeel van deze feest der herkenning is dat er nog wel 150 tekeningen hadden mogen hangen. Haar stijl is zo tof, herkenbaar en vrolijk dat je er uren wil rondneuzen. Ik verliet de tentoonstelling vol vrolijkheid dankzij al die leuke tekeningen van haar hand. Een aanrader!


Even praktisch

De tentoonstelling Fiep Westendorp is in het Rijkmuseum te zien tot en met 13 september 2026. Bij de tentoonstelling is speciaal Lab waar je met het hele gezin allerlei activiteiten kan ondernemen. Ook is er een gratis speurtocht bij de tentoonstelling gehost door de katjes Pim en Pom. Deze speurtocht laat je speuren op de tekeningen van Fiep én neemt je mee door de vaste collectie van het Rijksmuseum. In de museumwinkel zijn nog leuke boeken te koop, zoals het Gouden Boekje over Fiep Westendorp en over het Rijksmuseum met alweer Pim en Pom in de hoofdrol. Deze laatste ga ik later dit jaar meenemen in Lekker Lezen. Voor het museum moet je een tijdslot reserveren, dit kun je voor de tentoonstelling zelf doen, zodat je alle ruimte hebt om alle tekeningen te bekijken.

Geen opmerkingen:

Een reactie posten

Bedankt voor je reactie! Reacties worden altijd eerst beoordeeld voordat ze worden geplaatst. Het kan dus even duren voordat je je reactie hier terugziet. Omdat ik graag een persoonlijk antwoord geef worden anonieme berichten op artikelen niet geplaatst.